شرکت Cadence Design Systems مجموعه جدیدی از مدلهای هوش مصنوعی با نام Maestro AI Model Portfolio معرفی کرده است که بهطور اختصاصی برای طراحی تراشه و سیستمهای الکترونیکی آموزش دیدهاند.
در نگاه اول شاید Maestro شبیه اضافهشدن یک دستیار هوش مصنوعی به نرمافزارهای EDA به نظر برسد، اما معماریای که Cadence معرفی کرده یک مرحله فراتر میرود. ایده اصلی این است که AI فقط درباره طراحی پیشنهاد ندهد، بلکه بتواند: هدف مهندسی را بفهمد، مسئله را به چند مرحله تقسیم کند، ابزارهای EDA را اجرا کند، نتایج Simulation و Verification را بررسی کند، Trade-offها را مقایسه کند و سپس مرحله بعدی طراحی را خودش انتخاب کند. Cadence این معماری را Agentic Engineering مینامد.
Maestro یک مدل واحد شبیه ChatGPT نیست. Cadence آن را مجموعهای از چند نوع مدل AI معرفی کرده که شامل:
میشود گفت Cadence بهجای استفاده از یک مدل عمومی برای همه کارها، تلاش کرده مدلهایی بسازد که زبان طراحی الکترونیک را بفهمند. این تفاوت مهم است. یک LLM عمومی ممکن است Verilog تولید کند یا درباره طراحی برد PCB خام توضیح بدهد، اما الزاماً نمیداند:
Timing Constraint چیست، IR Drop چگونه تحلیل میشود، Placement چه اثری روی Routing دارد، Signal Integrity چگونه بررسی میشود، یا یک تغییر Layout چه اثری روی Thermal Performance خواهد گذاشت. Maestro قرار است این دانش تخصصی را در کنار ابزارهای واقعی Cadence قرار دهد.
فرض کنید به یک AI عمومی بگوییم «این مدار را طوری بهینه کن که توان کمتری مصرف کند» مدل میتواند پیشنهادهایی ارائه کند؛ اما از کجا میفهمد پیشنهادش واقعاً درست بوده؟ در طراحی مهندسی، جواب معمولاً باید توسط ابزارهای قطعی بررسی شود. مثلاً:
RTL → Simulation
Layout → DRC
Timing → Static Timing Analysis
PCB → SI/PI Analysis
Thermal Design → Thermal Solver
یعنی خروجی AI باید با یک Solver مهندسی سنجیده شود. این دقیقاً یکی از قسمتهای مهم معماری Maestro است. Cadence میگوید نتایج تولیدشده توسط AI دوباره وارد ابزارها و Solverهای EDA میشوند تا بررسی شوند که آیا طراحی واقعاً Constraintهای مهندسی را پاس کرده است یا خیر.

معماری پیشنهادی Cadence تقریباً چنین چیزی است:
Engineering Objective
↓
AI Agent
↓
EDA Tool
↓
Simulation / Analysis
↓
Verified Result
↓
AI Decision
↓
Design Modification
↓
EDA Tool
و این چرخه دوباره تکرار میشود.
به این ساختار Closed Feedback Loop گفته میشود. در واقع AI فقط براساس متن تصمیم نمیگیرد؛ نتیجه تصمیم قبلی خودش را از ابزار مهندسی دریافت میکند. اگر مثلاً تغییر Placement باعث بدترشدن Timing شده باشد، AI این نتیجه را میبیند و باید مسیر دیگری را امتحان کند.
یکی از بخشهای جالب Maestro استفاده از Reinforcement Learning یا RL است. در RL، سیستم براساس نتیجه عملی که انجام داده بازخورد دریافت میکند. در اینجا بازخورد از یک محیط مهندسی واقعی میآید. مثلاً Agent ممکن است یک Floorplan پیشنهاد دهد. ابزار Cadence آن را بررسی میکند و نتایج زیر را تولید میکند: Timing ، Power ، Area ، Congestion ، Thermal ، Signal Integrity
سپس AI میتواند بفهمد تغییر موردنظر باعث بهترشدن یا بدترشدن Design Objective شده است. Cadence میگوید از همین خروجیهای قابل اندازهگیری برای ایجاد Feedback Loop و بهبود Agent استفاده میشود. این تفاوت مهمی با یک Chatbot معمولی دارد.
طبق نتایج اولیهای که خود Cadence منتشر کرده، استفاده از مدلهای تخصصی Maestro در برخی Workflowهای آزمایشی توانسته است تا ۳۰ درصد Quality of Result بهتر و ۵ برابر Token Efficiency بیشتر نسبت به مدلهای Foundation عمومی ایجاد کند. البته باید توجه کرد که این اعداد نتایج اعلامشده توسط خود Cadence هستند و عملکرد واقعی بسته به نوع Workflow، طراحی و ابزار مورد استفاده متفاوت خواهد بود.
اما حتی اگر این اعداد را کنار بگذاریم، مسئله مهمتر معماری سیستم است . AI بهجای اینکه دائماً تمام مسئله را برای یک LLM بزرگ توضیح دهد، میتواند بخشی از کار را به مدلهای تخصصی و بخشی را مستقیماً به ابزارهای مهندسی واگذار کند. این موضوع میتواند هم هزینه محاسباتی و هم تعداد Token مورد نیاز را کاهش دهد.
Maestro قرار نیست بهتنهایی طراحی را انجام دهد. این مدل، مغز مجموعهای از AI Super Agentهای Cadence است. Cadence در حال حاضر چهار Super Agent اصلی دارد: ChipStack برای Digital Design و Verification کارهایی مانند: RTL Generation ، Testbench Generation ، Regression ، Formal Verification ، Debug را هدف گرفته است.
ViraStack برای Analog و Custom IC Designطراحی Analog معمولاً یکی از سختترین بخشهای اتوماسیون EDA است، چون به Simulationهای متعدد و تجربه مهندسی زیادی نیاز دارد. ViraStack برای کارهایی مانند: Schematic Creation ، Testbench ، Simulation ، Optimization ، Analog Migration طراحی شده است.
InnoStack برای Digital Implementation و Signoff یعنی بعد از آمادهشدن RTL، کارهایی مثل: Floorplanning ، Placement ، Clock Tree ، Routing ، Timing Closure ، Power Analysis ، ECO را مدیریت میکند. AuraStack این بخش احتمالاً برای مخاطب سیسوگ از همه جذابتر است. AuraStack برای PCB و Advanced Packaging طراحی شده است.
این Agent میتواند در Workflowهایی مانند: System Planning ، Constraint Management ، Library Creation ، Placement ، Routing ،Design Reuse ، DFM ،Signal Integrity ، Power Integrity ، Thermal Analysis نقش داشته باشد.
تا حدی بله؛ اما باید معنی این جمله را دقیق تعریف کنیم. منظور این نیست که مهندس فقط بگوید: «یک PCB خوب برای من طراحی کن» و چند دقیقه بعد Gerber تحویل بگیرد. سیستم Agentic به Design Intent و Constraintهای مشخص احتیاج دارد. مثلاً مهندس ممکن است بگوید:
بعد Agent میتواند ابزارهای مختلف را اجرا کند، نتیجه را بررسی کند و برای رسیدن به هدف چند Iteration انجام دهد.
نکته جالب AuraStack این است که Cadence نمیخواهد AI را فقط روی Auto-Router بگذارد. این سیستم Electrical، Thermal و Mechanical Analysis را به هم متصل میکند. مثلاً فرض کنیم AI یک قطعه Power را جابهجا میکند. ممکن است Routing بهتر شود اما Thermal Performance بدتر شود. یا شاید Signal Integrity بهتر شود اما Mechanical Constraint نقض شود. AuraStack قرار است این Trade-offها را در سطح سیستم بررسی کند. این همان چیزی است که Cadence از آن با عنوان Multiphysics-Driven Design یاد میکند.
در PCBهای ساده شاید بتوان بسیاری از مشکلات را بعد از Layout بررسی کرد. اما در سیستمهای High-Speed و High-Power این روش خطرناک است. مثلاً PCB یک سیستم AI ممکن است همزمان صدها آمپر جریان داشته باشد، لینکهای High-Speed داشته باشد، توان حرارتی زیادی تولید کند، و چندین لایه PCB و Package در کنار هم قرار گرفته باشند. در چنین شرایطی SI، PI و Thermal دیگر مسائل جداگانه نیستند. Cadence در AuraStack ابزارهایی مانند:
را در همین Workflow به AI متصل میکند.
فرض کنیم روی یک PCB یک پردازنده پرمصرف داریم. AI متوجه میشود IR Drop روی Power Rail از حد مجاز بیشتر است. در یک سیستم Agentic، روند میتواند تقریباً چنین باشد:
Detect IR Problem
↓
Analyze Power Network
↓
Change Via Count
↓
Modify Copper Geometry
↓
Run PI Analysis
↓
Run Thermal Simulation
↓
Check Mechanical Constraints
↓
Compare Results
اگر نتیجه خوب نبود، چرخه دوباره اجرا میشود.
این همان تفاوت بین Automation و Agentic Engineering است. Automation فقط یک Task مشخص را اجرا میکند. Agentic AI باید بتواند نتیجه را ببیند و تصمیم بگیرد قدم بعدی چیست.
یکی از مشکلات اصلی استفاده از AI در طراحی مهندسی مسئله Hallucination است. اگر ChatGPT در یک متن اشتباه کند، ممکن است فقط یک پاسخ نادرست ایجاد شود. اما اگر AI در طراحی یک Power Supply، ASIC یا PCB اشتباه کند، نتیجه میتواند:
Respins ، خرابی محصول ، مشکل EMI ، Thermal Failure ، یا حتی آسیب سختافزاری باشد. به همین دلیل Cadence روی چیزی تأکید دارد که میتوان آن را Self-Verifying Agent نامید. Agent نباید خودش خروجی خودش را تأیید کند. نتیجه باید توسط Simulation، Verification و Solverهای مهندسی مستقل بررسی شود.
یکی از شرکتهایی که در حال استفاده از AI Agentهای Cadence است Socionext است. این شرکت اعلام کرده InnoStack AI Super Agent را وارد محیط طراحی Production خود کرده و انتظار دارد در Physical Design تا ۵ برابر افزایش بهرهوری کلی داشته باشد، در حالی که کیفیت طراحی حفظ شود. دقت کنیم که این عدد فعلاً انتظار اعلامشده Socionext است، نه Benchmark مستقل نهایی. Silicon Labs نیز گفته از ابزارهای Agentic Cadence برای افزایش سرعت Root-Cause Analysis و Debug در Verification تراشههای Ultra-Low-Power استفاده کرده است.
یکی از بزرگترین مشکلات AI در طراحی تراشه و PCB، محرمانگی است. یک شرکت نمیتواند بهسادگی: RTL ، Schematic ، PCB ، PDK ، IP ، Design Rule ، Product Specification خود را به یک سرویس عمومی AI ارسال کند. Cadence برای همین امکان اجرای محیط Maestro را در چند حالت ارائه میکند:
فعلاً آن چیزی که Cadence معرفی کرده بیشتر شبیه یک تغییر در نقش مهندس است. در Workflow سنتی، مهندس مقدار زیادی زمان صرف مواردی مثل: اجرای Tool ، تغییر Constraint ، اجرای Simulation ، بررسی Log ، اصلاح Design ، اجرای مجدد Simulation میکند.
Agentic AI تلاش میکند بخش زیادی از این Loopها را خودکار کند. در نتیجه نقش مهندسی بیشتر به سمت: تعریف هدف ، تعریف Constraint ، بررسی Trade-off ، تصمیم معماری و Signoff نهایی حرکت میکند. Cadence هم تأکید میکند تصمیمهای حساس و Signoff نهایی همچنان تحت کنترل مهندس باقی میمانند.
شاید الان Maestro بیشتر برای شرکتهای بزرگ Semiconductor جذاب به نظر برسد، اما مسیری که نشان میدهد برای طراحان PCB هم مهم است. امروز بسیاری از مراحل PCB هنوز Manual یا Semi-Automatic هستند: Component Placement ، Constraint Setup ، Routing ، SI Analysis ، PI Analysis ، Thermal Analysis ، DFM اگر Agentic AI واقعاً بتواند این ابزارها را با یکدیگر هماهنگ کند، در آینده Workflow طراحی میتواند از:
Engineer → Tool → Result → Engineer → Tool
به:
Engineer → Design Objective → AI Agent → Multiple Tools → Verified Design
تغییر کند. این احتمالاً یکی از مهمترین تغییرات EDA در سالهای آینده خواهد بود.
نه بهصورت عمومی برای همه کاربران. Cadence اعلام کرده نخستین مدلهای Maestro در سهماهه چهارم ۲۰۲۶ در اختیار گروهی از مشتریان Early Access قرار میگیرند. بنابراین Maestro فعلاً بیشتر نشاندهنده مسیر آینده محصولات Cadence است تا ابزاری که امروز هر کاربر OrCAD بتواند دانلود کند و استفاده کند.
جمعبندی
معرفی Maestro را نباید صرفاً اضافهشدن هوش مصنوعی به یک نرمافزار EDA دانست. تغییر اصلی در این است که AI دارد از: Assistant به Agent تبدیل میشود. یعنی بهجای اینکه فقط درباره Design جواب بدهد، میتواند طراحی را تحلیل کند، ابزار اجرا کند، Simulation بگیرد، نتایج را مقایسه کند، Design را اصلاح کند و دوباره Verification انجام دهد.
Cadence این معماری را از طراحی RTL و Analog تا Place & Route، Signoff، Advanced Packaging و PCB گسترش داده است. اگر این رویکرد در عمل موفق شود، شاید در آینده سؤال اصلی یک طراح PCB این نباشد که:
«Auto Router را چطور تنظیم کنم؟»
بلکه این باشد:
«هدف، Constraint و محدودیتهای طراحی من چیست تا Agent بتواند بهترین گزینه را پیدا کند؟»
و این میتواند تغییر بسیار بزرگی در نحوه طراحی سیستمهای الکترونیکی باشد.
منبع اصلی: Cadence Design Systems
تاریخ خبر: 26 October 2026
فناوری: Maestro AI Model Portfolio
حوزه: EDA / PCB / Semiconductor Design / Agentic AI
سیسوگ با افتخار فضایی برای اشتراک گذاری دانش شماست. برای ما مقاله بنویسید.