کرنل لینوکس 7.0 منتشر شد: بررسی تغییرات، قابلیت‌های جدید و آپدیت‌های ARM

بلاگ خبری

11 بازدید

۱۴۰۵-۰۲-۰۵

6 دقیقه

نویسنده: آرویدتک
درباره نویسنده: www.arvidtek.com | گروه مهندسی آرویدتک | فعال حوزه الکترونیک و مخابرات | فروشگاه تخصصی قطعات الکترونیک

به گفته CNX Software – Embedded Systems News

نسخه ۷.۰ کرنل لینوکس با پرش از شماره‌نسخه ۶.۱۹ منتشر شد و تغییرات گسترده‌ای را در زمینه پشتیبانی از معماری‌های پردازشی مدرن، از جمله بهبود قابلیت‌ها در تراشه‌های جدید کوالکام و سامسونگ، به همراه داشته است. از مهم‌ترین ویژگی‌های این نسخه می‌توان به عملیاتی شدن پشتیبانی از زبان برنامه‌نویسی Rust، معرفی زیرساخت عمومی برای گزارش خطاهای ورودی/خروجی (I/O) و تدوین مستندات رسمی برای استفاده‌ی نظارت‌شده از ابزارهای هوش مصنوعی در توسعه‌ی کرنل اشاره کرد.

Linus Torvalds به‌تازگی نسخه لینوکس 7.0 را در LKML منتشر کرد و نوشت:

هفته‌ی پایانی توسعه‌ی این نسخه نیز همانند قبل، شامل رفع ایرادات کوچک و متعدد بود؛ اما از آنجایی که همه‌چیز کاملاً پایدار به نظر می‌رسید، نسخه نهایی ۷.۰ را تگ کرده و منتشر کردم.
من گمان می‌کنم که استفاده‌ی رو به رشد از ابزارهای هوش مصنوعی باعث خواهد شد تا برای مدتی همچنان با موارد خاص و باگ‌های لبه‌ای (Corner cases) مواجه شویم؛ بنابراین این وضعیت ممکن است حداقل برای مدتی به “وضعیت عادی جدید” تبدیل شود. البته فقط زمان این موضوع را مشخص خواهد کرد.
به هر حال، تغییرات هفته‌ی گذشته ترکیبی از اصلاحات در بخش‌های مختلف بود: شبکه (کرنل و درایور)، اصلاحات معماری (arch)، ابزارها و تست‌های خودکار (selftests)، و اصلاحات متفرقه مختلف در همه بخش‌ها.
به تست کردن ادامه دهید؛ پنجره‌ی ادغام (Merge window) برای نسخه ۷.۱ فردا باز می‌شود و من از همین حالا حدود چهار دوجین درخواست ادغام (Pull request) در انتظار بررسی دارم. از همه کسانی که درخواست‌هایشان را زودتر ارسال کردند متشکرم. لاینوس

این نسخه، پس از انتشار لینوکس 6.19 در حدود دو ماه پیش، عرضه می‌شود؛ نسخه‌ای که ویژگی‌هایی نظیر رمزگذاری لینک PCIe، احراز هویت امن دستگاه، بهبود سیستم‌فایل‌های BTRFS و EXT-4 و ارائه API خط لوله‌ی رنگ (Color pipeline) برای پشتیبانی از HDR را در میان تغییرات مختلف دیگر، معرفی کرده بود. با وجود اینکه لینوکس ۷.۰ یک انتشار بزرگ (Major release) محسوب نمی‌شود و ویژگی بنیادین خاصی را به همراه ندارد، اما طبق رویه‌ی همیشگی لاینوس، با رسیدن به شماره‌ی فرعی ۱۹، شماره‌ی اصلیِ نسخه ارتقا می‌یابد؛ به همین دلیل به جای لینوکس ۶.۲۰، شاهد انتشار لینوکس ۷.۰ هستیم.

لینوکس 7.0

تغییرات قابل توجه در لینوکس 7.0

برخی از تغییرات خبرساز در لینوکس 7.0 عبارتند از:

قوانین استفاده از دستیارهای کدنویسی هوش مصنوعی: نسخه لینوکس 7.0 مستنداتی را در رابطه با ابزارهای کدنویسی هوش مصنوعی معرفی کرده است. استفاده از هوش مصنوعی در توسعه کرنل لینوکس بلامانع است، اما فرد توسعه‌دهنده شخصا مسئول بازبینی تمامی کدهای تولیدشده توسط هوش مصنوعی، اطمینان از انطباق آن‌ها و پذیرش مسئولیت نهایی مشارکت است. فقط انسان‌ها مجاز به استفاده از تگ “Signed-off” هستند و استفاده از ابزارهای هوش مصنوعی باید با تگ “Assisted-by” مشخص شود:

]]"]<code>Assisted-by: Claude:claude-3-opus coccinelle sparse

1	]]"]<code>Assisted-by: Claude:claude-3-opus coccinelle sparse

پشتیبانی از Rust دیگر آزمایشی نیست: پشتیبانی از زبان برنامه‌نویسی Rust در کرنل لینوکس از حالت آزمایشی خارج شد. با این حال، نگهدارندگانِ (Maintainers) زیرسیستم‌های مختلف همچنان این اختیار را دارند که از ورود کدهای Rust به زیرسیستم‌های تحت مدیریت خود جلوگیری کنند.

API عمومی جدید برای گزارش خطاهای I/O: تا به حال، هر سیستم‌فایل در لینوکس مکانیزم خاص خود را برای گزارش خرابی متادیتا و خطاهای ورودی/خروجی فایل به فضای کاربری (userspace) از طریق fsnotify داشت. در نسخه لینوکس 7.0، زیرساخت عمومی جدیدی به نام fserror معرفی شده است که یک روش استاندارد را برای صف‌بندی و ارسال گزارش خطاهای متادیتا و I/O به fsnotify، در اختیار تمامی سیستم‌فایل‌ها قرار می‌دهد.

بهبود عملکرد جابجایی صفحات حافظه (Swapping) – فاز دوم: در نسخه ۶.۱۸، زیرساخت جدول Swap به‌عنوان بک‌اندِ کشِ Swap معرفی شد که بهبود عملکردی بین ۵ تا ۲۰ درصد را به همراه داشت. در نسخه ۷.۰ و در قالب فاز دوم توسعه، کدهای مربوط به این بخش پاکسازی شده و سرعت فرآیند Swap بیش از پیش افزایش یافته است. برای جزئیات بیشتر به مقاله LWN مراجعه کنید.

zram قابلیت نوشتن داده‌های فشرده (writeback) را پیاده‌سازی می‌کند. پیش از این، کرنل ناچار بود پیش از نوشتن صفحات حافظه در دستگاه فیزیکی ذخیره‌سازی، آن‌ها را از حالت فشرده خارج کند که این کار باعث هدررفتِ بی‌دلیل پردازشگر و مصرف باتری می‌شد. اکنون با پشتیبانی zram از قابلیت Writeback، امکان نوشتن مستقیم داده‌های فشرده‌شده فراهم شده است. برای جزئیات به commit مربوطه مراجعه کنید.

تغییرات لینوکس 7.0 برای معماری ARM

پشتیبانی از عملیات اتمیک (بارگذاری و ذخیره‌سازی ۶۴ بایتی) در پردازنده‌های ARM مبتنی بر معماری Armv8.7 و بالاتر (ویژگی‌های FEAT_LS64 و FEAT_LS64_V).

تغییرات Device Tree برای تراشه‌های Allwinner در لینوکس 7.0

A523: پشتیبانی از کنترلرهای SPI.
پاکسازی برخی فایل‌های قدیمی ARM Device Tree برای رفع خطاهای اعتبارسنجی اتصال (binding) DT.
تراشه‌های D1 و A100 SoC پشتیبانی از کنترلر LED خود را دریافت کردند.
تراشه‌های D1 و T113 SoC پشتیبانی از سنسور حرارتی داخلی را دریافت کردند.
دستگاه‌های جدید: موردی یافت نشد.

تغییرات و به‌روزرسانی‌های کرنل برای تراشه‌های سازندگان مختلف
شرکت سازنده	بخش / قطعه	تغییرات و توضیحات
Rockchip	Pinctrl	اصلاح پیکربندی پین‌های معوق (deferred) در درایور راک‌چیپ.
	MFD	اضافه شدن پشتیبانی از PMIC مدل RK801 راک‌چیپ، شامل کرنل MFD و درایور رگولاتور.
	ASoC – S/PDIF	پاکسازی‌ها و ویژگی‌های پورت.
	DRM	پشتیبانی از HDMI در RK3368 پشتیبانی از RK3506 و تبدیل پشتیبانی inno HDMI به یک Bridge مناسب حذف اصلاحات (fixups) و atomic_check بهبود مدیریت HPD در RK3576/RK3588
	VPU	اضافه شدن رمزگشاهای ویدیویی H.264/H.265 برای RK3576 و RK3588.
	ARM64 DTS	اصلاح پشتیبانی از کارت SD برای RK3576 Nanopi R76s و RK3576 EVB1 اضافه شدن Overlay برای اسلات PCIe، فعال‌سازی HDMI و صدای آنالوگ در RK3576 EVB1 فعال‌سازی صدای HDMI در Luckfox Core3576 و FriendlyElec NanoPi M5 فعال‌سازی کنترلر UFS در FriendlyElec NanoPi M5 اضافه شدن dma-coherent برای pcie و gmac در RK3576
	دستگاه‌های جدید	سیستم روی ماژول Radxa CM3J (RK3568J) + پشتیبانی از برد ورودی/خروجی Raspberry Pi CM4 Radxa Compute Module 5 (CM5) بر پایه RK3588S SoC + برد IO ماژول Orange Pi CM5 + برد پایه کنسول بازی Anbernic RG-DS (RK3568) QNAP TS-133 NAS (RK3566)
Amlogic	SPI	spifc-a4: لغو ثبت موتور ECC در صورت شکست پروب و بازخوانی remove()، حذف پاکسازی غیرضروری کلاک amlogic-spisg: رفع نشت حافظه در aml_spisg_probe() رفع خطای مدیریت نگاشت DMA
	Pinctrl	انتقال قابلیت‌های کنترل پین عمومی از کرنل به داخل درایور تراشه Amlogic AM4.
	Clock	اضافه شدن پشتیبانی از کنترلرهای کلاک Amlogic T7 اضافه شدن کلاک‌های ویدیو در Amlogic S4 (S805X2/S905Y4) اصلاحات مقسم پست در HDMI PLL برای تراشه‌های gx/g12 SoC
	SoC درایور	شناسه SoC جدید برای S905Y4 در لینوکس 7.0.
	ARM Device Tree	حذف iio-hwmon به نفع generic-adc-thermal.
	ARM64 Device Tree	پاکسازی‌ها: استفاده از هگز با حروف کوچک، استفاده از خط تیره در نام نودها انتقال جدول OPP پردازنده و تخصیص کلاک به SOC.dtsi حذف assigned-clock-parents بی‌استفاده و اصلاح کلاک MMC در چندین خانواده اضافه شدن کنترلر Type-C در Radxa Zero 2 و فعال‌سازی NPU
	دستگاه جدید	Khadas VIM1s SBC بر پایه Amlogic S905Y4.
Samsung	Pinctrl	پشتیبانی از کنترل پین Exynos 9610 (ARM64).
	PHY	به‌روزرسانی پشتیبانی از ExynosAuto v920 USB3، combo hsphy و ssphy.
	Clock درایور	اضافه شدن کنترلرهای کلاک جدید برای MFD (ExynosAuto v920) و DPU (Google GS101) پیاده‌سازی حالت گیتینگ خودکار کلاک (HWACG) برای GS101 و تراشه‌های مدرن Exynos
	SoC درایور	بهبودهای متعدد در ChipID Socinfo، افزودن پشتیبانی از Google GS101، پاکسازی کدهای قدیمی، مستندسازی PMU تراشه Axis Artpec-9.
	تغییرات DTS ARM64	ExynosAuto v920: اضافه شدن نود کنترلر کلاک MFD Google GS101: افزودن نودهای TRNG، OTP nvmem و DPU اصلاح سازگاری‌های PMU با حذف قابلیت جایگزین به syscon به دلیل نیاز به regmap سفارشی افزودن phandleها به بلوک‌های SYSREG برای فعال‌سازی کنترل کلاک خودکار
	موارد بدون تغییر	DTS ARM، Defconfig، دستگاه جدید (موردی یافت نشد).
Qualcomm	SoC جدید	Milos: اسنپ‌دراگون 7s نسل 3 (SM7635) مبتنی بر Cortex-A720 (استفاده شده در Fairphone Gen 6) Kaanapali: تراشه مبتنی بر هشت کرنل پردازشی با کارایی بالای Oryon
	Pinctrl	پشتیبانی از کنترل پین Qualcomm Mahua TLMM (ARM64).
	Audio / Soundwire	به‌روزرسانی وابستگی‌های Kconfig و مجوز صدای USB، پشتیبانی از کنترلرهای نسخه‌ 2.2.0.
	موتور DMA	اضافه شدن پشتیبانی از موتور DMA کوالکام Kaanapali و Glymur GPI.
	PHY	اضافه شدن پشتیبانی از PCIe Gen4 2-lanes مدل Glymur، DP/edp phy، USB UNI PHY، ریپیتر SMB2370، QMP UFS PHY برای SC8280xp و دریافت PHYهای Kaanapali و QCS615.
	LED	تشخیص خطاهای نوشتن سخت‌افزاری با چک کردن مقدار بازگشتی regmap_bulk_write در درایور LPG.
	Backlight	گسترش درایور WLED برای پشتیبانی از مقادیر حفاظت از ولتاژ بیش از حد (OVP) در مدل‌های PMI8994 و PMI8950.
	Clock	کنترلرهای کلاک برای Kaanapali، دوربین SM8750، کلاک‌های جهانی MSM8940 و SDM439، تبدیل تقسیم‌کننده‌ها به determine_rate، و اصلاح RCGهای SDCC.
	remoteproc	بازسازی توابع کمکی دنیای امن و پشتیبانی برای خواندن جدول منابع جهت پیکربندی IOMMU در EL2.
	درایور کنترلر PCIe	ادغام اتصال DT مدل SC8180x در SM8150، انتقال شمای مدل‌های قدیمی، پشتیبانی از Endpoint مدل SA8255p و تجزیه PERST# برای پلتفرم‌های آینده.
	درایور وای‌فای	ath11k: پشتیبانی از اندازه‌گیری پاسخ فرکانسی کانال ath12k: بازسازی گسترده برای پشتیبانی از multi-wiphy و هموارسازی مسیر برای دستگاه‌های آینده پشتیبانی از چیپست QCC2072
	Arm64 Device Tree	QCS6490: کنترلر سوئیچ PCIe مدل TC9563 روی RB3 Gen2 SA8775P/QCS9075: اضافه شدن GPU، رمزنگاری و کلاک‌های اینترکانکت QCS8300: اضافه شدن دو کنترلر PCIe، دوربین، سنسورهای حرارتی و نمایشگر MSM8939: شرح زیرسیستم دوربین و پشتیبانی از باتری برای Asus ZenFone 2 Laser Snapdragon X Elite: دریافت موتور رمزنگاری، کلاک‌های TCSR و تولیدکننده اعداد تصادفی. خروجی HDMI/صدا در Lenovo Thinkpad T14s
	Arm32 Device Tree	مهاجرت منابع تغذیه MSM8974 remoteproc به RPM، تغییر نام LG Nexus 5 و تغییر MSM8226 به شاخص‌های عمومی RPMPD_.